Kết nối với chúng tôi:

Thế giới

Quá trình Hong Kong đi đến rút dự luật dẫn độ

Đã đăng

 ngày

 

HONG KONG Rút hay không rút dự luật, đó là câu hỏi chính quyền Hong Kong mất gần ba tháng để trả lời.

6 ngày sau khi ước tính một triệu người xuống đường vào ngày 9/6 để phản đối dự luật dẫn độ, trưởng đặc khu hành chính Hong Kong Carrie Lam hoãn thảo luận dự luật dẫn độ nhưng từ chối rút nó. 

Kể từ đó, các cuộc biểu tình liên tiếp diễn ra. Lam vẫn giữ nguyên lập trường, gây liên tưởng đến cố thủ tướng Anh Margaret Thatcher, “bà đầm thép” đã đứng vững trước các chướng ngại vật tưởng chừng không thể vượt qua.

Dự luật cho phép đưa nghi phạm tới những khu vực mà thành phố chưa có hiệp ước dẫn độ, bao gồm Trung Quốc đại lục. Ngoài yêu cầu rút dự luật, người biểu tình còn đòi mở một cuộc điều tra độc lập về việc sử dụng vũ lực của cảnh sát, ân xá cho người biểu tình bị bắt, dừng việc coi các cuộc biểu tình là bạo loạn và phổ thông đầu phiếu.

Ngày 9/7, bà Lam tuyên bố dự luật “đã chết”, nhấn mạnh rằng nó sẽ không được mang ra thảo luận. Tuy nhiên, động thái này không xoa dịu được người biểu tình. Họ cho rằng nếu dự luật còn nằm trong chương trình nghị sự lập pháp, nó sẽ có cơ hội được “hồi sinh”.

Trong khi đó, bà Lam khẳng định việc đình chỉ chứ không rút hẳn dự luật nhằm thể hiện ý chí của chính phủ trong việc thu hẹp các lỗ hổng lập pháp đã khiến Hong Kong trở thành nơi trú ẩn cho tội phạm.

Trưởng đặc khu Carrie Lam trong cuộc họp báo tại Hong Kong ngày 5/9. Ảnh: Reuters.
Trưởng đặc khu Carrie Lam trong cuộc họp báo tại Hong Kong ngày 5/9. Ảnh: Reuters.

Nhưng trong ba tuần qua, lãnh đạo Hong Kong bắt đầu thay đổi quan điểm sau khi nghe những lời kêu gọi rút dự luật từ nhiều nhóm, bao gồm các lãnh đạo chính trị và cộng đồng, một nguồn tin giấu tên trong chính quyền Hong Kong cho biết.

Lam tổ chức cuộc họp với 19 lãnh đạo cấp cao và các chính trị gia tại nơi ở của bà vào ngày 24/8 để tìm cách sắp xếp cuộc đối thoại với những người đứng sau các cuộc biểu tình. Hầu hết nói rằng bà nên giải quyết hai yêu cầu của người biểu tình – rút dự luật dẫn độ và khởi động một cuộc điều tra độc lập về các cuộc biểu tình, bao gồm việc sử dụng vũ lực của cảnh sát.

Hai ngày sau, Lam tổ chức cuộc họp kín với khoảng 20 người, hầu hết ngoài 20, 30 tuổi. “Tiếng nói của những người trẻ mà trưởng đặc khu tham khảo ý kiến khá có sức nặng”, nguồn tin cho biết.

“Trưởng đặc khu đã chú ý đến quan điểm của họ về việc rút dự luật. Chúng tôi không tin rằng có sự khác biệt lớn giữa việc rút dự luật và không làm vậy. Tuy nhiên, rút dự luật là cách dễ nhất để giảm bớt căng thẳng đang diễn ra trong thành phố”, nguồn tin nói thêm.

“Đây cũng là điều duy nhất trong số 5 yêu sách mà chúng tôi có thể đồng ý. Chúng tôi không thể chấp nhận thêm 4 yêu sách khác vì chúng liên quan đến vấn đề nguyên tắc”, người này nói. Chính quyền đặc khu không thể đáp ứng yêu cầu mở một cuộc điều tra độc lập vì vấn đề này cần được xử lý bởi Hội đồng Khiếu nại Cảnh sát Độc lập (IPCC).

Ngày 4/9, bà Carrie Lam thông báo rút dự luật dẫn độ trong bài phát biểu trên truyền hình nhưng không đáp ứng 4 yêu cầu còn lại. Chính quyền đặc khu không xin sự đồng ý của Bắc Kinh trước khi rút dự luật nhưng đã thông báo vấn đề này tới chính quyền trung ương.

Nguồn tin giấu tên cho rằng quyết định cho thấy sự chân thành của bà Lam khi cố gắng tạo ra nền tảng đối thoại với nhiều thành phần xã hội để tìm cách phát triển thành phố. “Chúng tôi hoàn tất thủ tục rút dự luật nhằm thoát ra khỏi ‘mớ bòng bong’ xung quanh vấn đề này. Chúng tôi thực sự muốn cho thấy chính quyền thành phố đang lắng nghe quan điểm của công chúng”, người này nói.

Phương Vũ (Theo SCMP) – Vnexpress

Thế giới

Điệp viên ba mang từng ‘cứu thế giới’

Đã đăng

 ngày

Bởi

Nếu không nhờ thông tin điệp viên Liên Xô Oleg Penkovsky tuồn cho Mỹ, Chiến tranh Lạnh được cho là có nguy cơ bùng phát thành xung đột nóng.

Oleg Penkovsky sinh ngày 23/4/1919 tại thành phố Vladikavkaz, Nga và gia nhập Hồng quân vào năm 1937, thời điểm mà mối lo ngại chính của quân đội Liên Xô là đánh bại phát xít Đức. Trong Thế chiến II, Penkovsky hoạt động trong vai trò sĩ quan pháo binh.

Sau khi bị thương trong một trận chiến hồi năm 1944, Penkovsky rời quân đội, theo học tại Học viện Quân sự Frunze nổi tiếng và tốt nghiệp năm 1948. Ông tiếp tục học tại Học viện Ngoại giao Quân sự từ năm 1949 tới 1953, sau đó chính thức trở thành sĩ quan cho cơ quan tình báo của quân đội Liên Xô (GRU), làm việc tại Moskva.

Đại tá tình báo Liên Xô Oleg Penkovsky, người làm gián điệp cho cả CIA và MI6. Ảnh: Metaweb.
Đại tá tình báo Liên Xô Oleg Penkovsky, người làm gián điệp cho cả CIA và MI6. Ảnh: Metaweb.

GRU có nhiệm vụ đề phòng bất cứ mối đe dọa bên ngoài nào, với đội ngũ nhân viên sở hữu tài “ẩn thân”, biết cách lợi dụng những “con tốt” tiềm năng. So với Ủy ban An ninh Quốc gia Liên Xô (KGB), cơ quan tập trung vào giải quyết vấn đề nội bộ, GRU có tác động địa chính trị nhiều hơn.

Bước chuyển hướng từ quân đội sang GRU đã định hình phần đời còn lại của Penkovsky. Tới năm 1960, ông trở thành đại tá tình báo, giữ chức phó giám đốc bộ phận nước ngoài thuộc Ủy ban Điều phối Nghiên cứu Khoa học của nhà nước trong vòng hai năm. Ở vị trí này, Penkovsky chịu trách nhiệm thu thập và đánh giá thông tin khoa học và kỹ thuật nội bộ của phương Tây, và được cho là ngày càng thất vọng về đất nước của mình.

Năm đó, Penkovsky đã gửi một thông điệp tới Cơ quan Tình báo Trung ương Mỹ (CIA) thông qua hai du khách Mỹ. “Hãy coi tôi là chiến binh của các vị. Từ nay trở đi, hàng ngũ lực lượng vũ trang của các vị đã tăng thêm một người”, thông điệp có đoạn.

Trong khi đó, Cục Tình báo Mật của Anh (MI6, lúc này có tên SIS) vốn đang nỗ lực xâm nhập vào Ủy ban Khoa học và Công nghệ Nhà nước Liên Xô thông qua Greville Wynne, một doanh nhân người Anh được tuyển để làm nhiệm vụ này.

Wynne từng thành lập một doanh nghiệp xuất khẩu sản phẩm kỹ thuật công nghiệp từ nhiều năm trước. Các chuyến đi nước ngoài liên quan tới hoạt động thương mại của ông giúp tạo ra vỏ bọc hoàn hảo cho mục tiêu gián điệp.

Tháng 4/1961, Wynne tới London, mang theo số lượng lớn tài liệu và đoạn phim do Penkovsky cung cấp để chuyển cho MI6. Ban đầu, MI6, cũng như những người Mỹ mà họ chuyển tài liệu tới, đều không tin. Sau khi Penkovsky nhờ Wynne sắp xếp cuộc gặp với những bên đang nghi ngờ ông, đại tá tình báo Liên Xô trở thành một gián điệp cho phương Tây với bí danh “Hero” (Người hùng).

Penkovsky cung cấp cho phương Tây những tài liệu tuyệt mật, kế hoạch chiến tranh, bí kíp quân sự, thậm chí cả thông tin về tên lửa hạt nhân trong hai năm tiếp theo. Chúng thường được tuồn thông qua những mắt xích liên lạc như Wynne, được CIA đặt tên bảo mật là “Ironbark”.

Penkovsky giấu các tài liệu trong gói thuốc lá và hộp kẹo, sau đó đặt tại những nơi công cộng được đồng thuận từ trước. Phương pháp này khiến ông giao các tài liệu cho phương Tây mà không thu hút sự chú ý. Ngoài Wynne, Penkovsky còn một “người trung gian” khác là Janet Chisholm, vợ của Ruari Chisholm, một sĩ quan MI6 giả dạng nhân viên cấp visa tại đại sứ quán Anh ở Moskva.

Do công việc của Penkovsky đòi hỏi phải di chuyển tới Anh, phía Nga ban đầu không nghi ngờ ông là gián điệp. Đại tá này thậm chí tham gia các phiên chất vấn với CIA và MI6, với tổng thời lượng lên tới 140 giờ, cung cấp những tài liệu giá trị và hơn 5.000 bức ảnh của Liên Xô.

Số tài liệu này được tổng hợp trong khoảng 1.200 trang nội dung mà CIA và MI6 giao cho 30 dịch giả và nhà phân tích xử lý. Dựa vào thông tin do Penkovsky cung cấp, tình báo Mỹ đánh giá năng lực hạt nhân của Liên Xô kém xa kho vũ khí của Mỹ. Nhận định này đã đóng vai trò “sống còn” trong Khủng hoảng Tên lửa Cuba.

Khủng hoảng Tên lửa Cuba bắt đầu vào ngày 14/10/1962, giữa lúc Chiến tranh Lạnh đang ở giai đoạn cao trào, khiến thế giới nơm nớp về nguy cơ chiến tranh hạt nhân. Một máy bay do thám U-2 của Mỹ chụp được ảnh các căn cứ tên lửa ở Cuba, từ đó Mỹ cho rằng Liên Xô đang chuẩn bị kho vũ khí của riêng họ.

Trong hai tuần sau đó, Tổng thống Mỹ John Kennedy và Thủ tướng Liên Xô Nikita Khruschev đã tham gia các cuộc đàm phán căng thẳng, với “quân át chủ bài bí mật” trong tay người Mỹ. Đó là những tệp tài liệu của Penkovsky.

Theo tài liệu mà đại tá tình báo cung cấp, bên cạnh việc kho vũ khí của Liên Xô nhỏ và yếu hơn nhiều so với đánh giá trước đây của Mỹ, hệ thống dẫn đường và tiếp nhiên liệu cũng không thể hoạt động.

Thông tin của Penkovsky kết hợp với những bức ảnh của máy bay U2 giúp Mỹ biết chính xác vị trí các điểm phóng tên lửa của Liên Xô, quan trọng nhất là việc chúng không thể vươn quá xa. Bí mật này đã giúp Kennedy chiếm ưu thế trong đàm phán, ngăn Mỹ và Liên Xô rơi xuống bờ vực chiến tranh hạt nhân.

Sau 14 ngày đàm phán cân não, vào ngày 28/10/1962, Khruschev đồng ý rút vũ khí của Liên Xô khỏi Cuba, giúp thế giới thở phào nhẹ nhõm.

Penkovsky tại phiên tòa ở Moskva ngày 11/5/1963. Ảnh: AFP.
Penkovsky tại phiên tòa ở Moskva ngày 11/5/1963. Ảnh: AFP.

Tuy nhiên, Penkovsky lại không nhận được cái kết có hậu. Ông bị bắt 6 ngày trước khi Khủng hoảng Tên lửa Cuba được giải quyết thành công. Hiện vẫn chưa rõ chính xác Penkovsky bị phát hiện như thế nào. Một trong các giả thuyết được đưa ra là Liên Xô đã lần theo dấu vết từ Ruari Chisholm, chồng của “người trung gian” Janet Chisholm. Ruari từng làm việc với người đàn ông tên George Blake, một đặc vụ KGB ẩn thân.

Phiên tòa công khai xử Penkovsky diễn ra vào tháng 5/1963. Ngoài việc bất mãn với chính phủ, một trong những động cơ được cho là thúc đẩy ông “phản quốc” là không được thăng hàm lên làm tướng.

Tại Liên Xô, gián điệp là một trọng tội. Do đó, điệp viên “ba mang” phải nhận án tử hình. Alexander Zagvozdin, người đứng đầu bộ phận thẩm vấn của KGB, cho biết Penkovsky “có lẽ đã bị tra hỏi hàng trăm lần” trước khi bị bắn.

Trong khi đó, một điệp viên của GRU tên Vladimir Rezun nói rằng ông từng nhìn thấy cảnh quay Penkovsky bị trói vào cáng bên trong một lò hỏa táng và bị thiêu sống. Dù thế nào, người được cho là đã ngăn chiến tranh hạt nhân cũng đã chết vào ngày 16/5/1963.

Ánh Ngọc (Theo ATI) – Vnexpress

Đọc tiếp

Thế giới

Mỹ trừng phạt trưởng đặc khu Hong Kong

Đã đăng

 ngày

Bởi

Mỹ áp lệnh trừng phạt trưởng đặc khu Carrie Lam cùng 10 quan chức Hong Kong và Trung Quốc đại lục hôm nay vì “làm suy yếu quyền tự trị” của đặc khu.

“Bộ Tài chính Mỹ áp lệnh trừng phạt nhằm vào 11 cá nhân làm suy yếu tính tự trị và cấm quyền tự do bày tỏ ý kiến hoặc hội họp của dân Hong Kong”, Bộ Tài chính Mỹ cho biết trong thông cáo ngày 7/8. Lệnh trừng phạt được ban hành trên cơ sở “Sắc lệnh về Bình thường hóa Hong Kong”, được Trump ký ngày 14/7.

Các quan chức đặc khu hành chính Hong Kong bị trừng phạt bao gồm Trưởng đặc khu Carrie Lam, Ủy viên Cảnh sát Hong Kong Chris Tang, cựu ủy viên cảnh sát Stephen Lo, Thư ký phụ trách an ninh John Lee Ka-chiu, Thư ký phụ trách tư pháp Teresa Cheng, Thư ký phụ trách vấn đề lập hiến và đại lục Erick Tsang, Tổng thư ký Hội đồng Bảo vệ An ninh Quốc gia Eric Chan.

Trưởng đặc khu hành chính Hong Kong Carrie Lam trong một buổi họp báo, tháng 12/2019. Ảnh: AFP.
Trưởng đặc khu hành chính Hong Kong Carrie Lam trong một buổi họp báo, tháng 12/2019. Ảnh: AFP.

Lệnh trừng phạt còn nhằm vào các quan chức Trung Quốc gồm Giám đốc Văn phòng phụ trách Các vấn đề Hong Kong và Macau Hạ Bảo Long cùng cấp phó Trương Hiểu Minh, Giám đốc Văn phòng Bảo vệ An ninh Quốc gia Trung Quốc tại Hong Kong Trịnh Nhạn Hùng và Giám đốc Văn phòng Liên lạc Hong Kong Lạc Huệ Ninh.

Theo lệnh trừng phạt, toàn bộ tài sản tại Mỹ và lợi ích liên quan của các quan chức có tên trong danh sách hoặc các tổ chức do họ sở hữu trực tiếp hoặc gián tiếp, từ 50% trở lên, bị phong tỏa và phải được báo cáo cho Văn phòng Kiếm soát Tài sản Nước ngoài (OFAC) của Bộ Tài chính Mỹ.

Trump nhiều lần đe dọa đưa ra hành động nhằm vào Trung Quốc từ khi nước này áp luật an ninh Hong Kong. Luật hình sự hóa 4 loại tội phạm an ninh quốc gia gồm ly khai, lật đổ, khủng bố và thông đồng với nước ngoài hoặc các phần tử bên ngoài để gây nguy hiểm cho an ninh. Người Hong Kong vi phạm luật có thể bị kết án chung thân, quyền tố tụng và xét xử các “trường hợp nghiêm trọng” thuộc về chính quyền trung ương.

Giới chuyên gia cho rằng việc Trung Quốc áp luật an ninh, bị các đối tác thương mại lớn của Hong Kong chỉ trích, có thể gây tác động đáng kể tới nền kinh tế đặc khu, vốn chịu ảnh hưởng nặng nề từ các cuộc biểu tình và lệnh hạn chế ngăn nCoV trong nhiều tháng.

Giới chức Hong Kong hồi tuần trước vạch ra lằn ranh đỏ mới về “bất đồng quan điểm” tại đặc khu, cấm hàng chục nhà hoạt động tham gia vào chính quyền và bắt 4 người vì các bài đăng trên mạng xã hội.

Trước đó, Mỹ trừng phạt 4 quan chức Trung Quốc và binh đoàn sản xuất Tân Cương với cáo buộc “vi phạm nhân quyền người Duy Ngô Nhĩ”. Trung Quốc nhiều lần phủ nhận người Duy Ngô Nhĩ bị “phân biệt đối xử” và cho biết đang tập trung giải quyết tình trạng kém phát triển cũng như thiếu việc làm ở các khu vực tập trung người Duy Ngô Nhĩ.

Chính phủ Trung Quốc và chính quyền Hong Kong cũng nhiều lần khẳng định luật an ninh chỉ nhắm đến một nhóm đối tượng nhỏ, trong khi quyền lợi và tự do của dân đặc khu cùng lợi ích của các nhà đầu tư nước ngoài vẫn được đảm bảo.

Động thái trừng phạt sắp tới được cho đánh dấu một đòn đánh tiếp theo của Trump nhằm vào Trung Quốc, khi Tổng thống Mỹ leo thang cuộc đối đầu với nền kinh tế lớn thứ hai thế giới trước thềm bầu cử vào tháng 11. Trump coi lập trường cứng rắn với Trung Quốc là một trong những điểm mấu chốt để thu hút ủng hộ của cử tri trong lúc tỷ lệ ủng hộ ông thấp hơn ứng viên đảng Dân chủ Joe Biden.

Trump ngày 6/8 ký sắc lệnh cấm người dân cùng doanh nghiệp Mỹ làm ăn với ứng dụng TikTok và WeChat của các công ty Trung Quốc vì rủi ro an ninh quốc gia. Dù WeChat chưa phổ biến tại Mỹ, lệnh cấm ứng dụng này vẫn gây ảnh hưởng rộng rãi do được hơn một tỷ người trên thế giới sử dụng, đồng thời là trung tâm giao tiếp kinh doanh và xã hội với Trung Quốc.

Nguyễn Tiến (Theo Bloomberg/AFP) – Vnexpress

Đọc tiếp

Thế giới

Người chết trong vụ nổ Beirut tăng lên 154

Đã đăng

 ngày

Bởi

Số người chết trong vụ nổ ở cảng Beirut hôm 4/8 tăng lên 154, trong khi hàng nghìn người phải nhập viện và hàng trăm người nguy kịch.

Thông tin được Bộ trưởng Y tế Lebanon Mohammad Hassan đưa ra trong cuộc họp với một phái đoàn hỗ trợ y tế đến từ Algeria hôm nay. Ông Hassan cho hay có tới 1/5 trong khoảng 5.000 người bị thương phải nhập viện và 120 người nguy kịch.

Lực lượng cứu hộ Lebanon đang tích cực làm việc cả ngày lẫn đêm nhằm tìm kiếm những người còn sống sót dưới đống đổ nát. Hội Chữ thập đỏ Lebanon hôm 5/8 đã cảnh báo số người chết sẽ tiếp tục tăng.

Lực lượng cứu hộ cùng chó nghiệp vụ tại cảng Beirut, Lebanon, hôm 7/8. Ảnh: AFP.
Lực lượng cứu hộ cùng chó nghiệp vụ tại cảng Beirut, Lebanon, hôm 7/8. Ảnh: AFP.

Thủ đô Beirut của Lebanon ngày 4/8 rung chuyển vì vụ nổ kho chứa 2.750 tấn amoni nitrat, hợp chất được dùng làm phân bón trong nông nghiệp và thuốc nổ trong công nghiệp, tại bến cảng. Với sức công phá ngang 240 tấn TNT, nó tàn phá hơn nửa thành phố và gây thiệt hại ước tính lên đến 5 tỷ USD.

Vụ nổ xảy ra khi Lebanon đang chìm sâu trong cuộc khủng hoảng kinh tế tồi tệ nhất kể từ cuộc nội chiến 1975-1990. Nhiều quốc gia trên thế giới, bao gồm cả đồng minh và đối thủ của Lebanon, đã đề nghị giúp đỡ nước này sau vụ nổ kinh hoàng. Đại sứ quán Mỹ tại Lebanon hôm 7/8 thông báo sẽ viện trợ khẩn cấp 17 triệu USD để hỗ trợ nước này ứng phó với thảm kịch hôm 4/8.

Beirut tan hoang sau vụ nổ như bom nguyên tử
Beirut tan hoang sau vụ nổ được ví như bom nguyên tử. Video: Guardian.
   

Vụ nổ cũng thổi bùng ngọn lửa giận dữ của người dân với chính phủ khiến đám đông đổ xuống đường biểu tình phản đối và đụng độ lực lượng an ninh hôm 6/8. Đại sứ Lebanon tại Jordan Tracy Chamoun và nghị sĩ Marwan Hamadeh đã từ chức để phản đối chính phủ sau vụ nổ.

Chính phủ Lebanon đã cam kết điều tra đầy đủ sự việc và quản thúc tại nhà các nhân viên cảng. Hãng thông tấn nhà nước Lebanon NNA cho biết giới chức đến nay đã thẩm vấn hơn 18 quan chức hải quan, cảng vụ và những người tham gia bảo trì tại nhà kho.

Khu vực xảy ra vụ nổ ở thủ đô Beirut, Lebanon, hôm 4/8. Đồ họa: AFP.
Khu vực xảy ra vụ nổ ở thủ đô Beirut, Lebanon, hôm 4/8. Đồ họa: AFP.

Ngọc Ánh (Theo Reuters) – Vnexpress

Đọc tiếp
Advertisement

Facebook

Advertisement

Tin Nổi bật