Kết nối với chúng tôi:

Thế giới

4 cuộc bầu cử tổng thống Mỹ gây tranh cãi

Đã đăng

 ngày

 
Người Mỹ đã chọn tổng thống 58 lần, trong đó có 4 lần các ứng viên bất phân thắng bại hoặc tranh chấp về kết quả.

Đại dịch Covid-19 và những cáo buộc của Tổng thống Donald Trump về gian lận bỏ phiếu trên quy mô lớn đã khiến các chuyên gia pháp lý cảnh báo về nguy cơ tranh cãi liên quan đến kết quả bầu cử tổng thống Mỹ năm nay. Trên thực tế, nước Mỹ từng chứng kiến vài lần các cuộc bầu cử lâm vào thế bế tắc.

Nhà Trắng ở thủ đô Washington ngày 7/10. Ảnh: Reuters.
Nhà Trắng ở thủ đô Washington ngày 7/10. Ảnh: Reuters.

Năm 1800, cuộc bầu cử tổng thống Mỹ lần thứ tư có kết quả hòa khi Thomas Jefferson và Aaron Burr đều nhận được 73 phiếu đại cử tri. Hiến pháp Mỹ quy định trong tình huống này, Hạ viện là cơ quan định đoạt ai sẽ làm tổng thống. Trong cuộc bỏ phiếu bầu tổng thống tại Hạ viện, mỗi nhóm nghị sĩ của một bang chỉ có một phiếu duy nhất.

Nhưng khi các nhà lập pháp bỏ phiếu vào tháng 2/1801, cả Jefferson và Burr đều không giành được sự ủng hộ quá bán trong 16 bang của nước Mỹ vào thời điểm đó.

Hạ viện đã bỏ phiếu 35 lần trong một tuần, nhưng Jefferson luôn chỉ giành được 8 phiếu chứ không quá bán. Cuối cùng, ở lần bỏ phiếu thứ 36, Jefferson giành được 10 phiếu và trở thành tổng thống. Đối thủ của ông, Burr, trở thành phó tổng thống, theo quy định thời đó.

Trong cuộc bầu cử năm 1824, có 4 ứng viên tranh cử gồm Andrew Jackson, John Quincy Adams, Henry Clay và William Crawford. Andrew Jackson hơn cả ba người còn lại về phiếu phổ thông và phiếu đại cử tri, nhưng không giành được quá bán 131 phiếu đại cử tri để giành chiến thắng.

Thế bế tắc này dẫn đến một cuộc bỏ phiếu tại Hạ viện. Cuối cùng, không phải Andrew Jackson mà John Quincy Adams mới được Hạ viện bầu làm tổng thống. 4 năm sau, Jackson đánh bại Adams khi ông tái tranh cử.

Cuộc bầu cử tổng thống gây tranh cãi nhất trong lịch sử Mỹ được cho là lần đối đầu năm 1876 giữa ứng viên đảng Cộng hòa Rutherford B. Hayes và ứng viên đảng Dân chủ Samuel J. Tilden.

Ở các bang miền Nam, cuộc bỏ phiếu bị cản trở bởi những lời đe dọa bạo lực từ các đảng viên Dân chủ, những người muốn cử tri da màu không đi bỏ phiếu. Đảng Dân chủ cũng tạo ra các lá phiếu mang hình ảnh của tổng thống đảng Cộng hòa nổi tiếng Abraham Lincoln để dụ các cử tri mù chữ chọn Tilden.

Vào cuối chiến dịch tranh cử đầy hỗn loạn, hai phe đều tuyên bố chiến thắng ở ba bang Florida, Louisiana và Nam Carolina với tổng cộng 19 phiếu đại cử tri. Các phe phái chính trị cạnh tranh ở những bang này đã gửi hai bản danh sách đại cử tri khác nhau, một ủng hộ Tilden, một ủng hộ Hayes, lên quốc hội. Tại Florida, thống đốc bang gửi danh sách đại cử tri ủng hộ đảng Cộng hòa, trong khi tổng chưởng lý bang gửi danh sách ủng hộ đảng Dân chủ.

Ba bang có tranh chấp kết quả này định đoạt kết quả chung cuộc của cuộc đua. Nếu phiếu đại cử tri của đảng Cộng hòa được tính, Hayes sẽ là tổng thống. Nếu phiếu đại cử tri của đảng Dân chủ được tính, Tilden sẽ chiến thắng.

Quốc hội lập ra một ủy ban gồm 15 thành viên để giải quyết tranh chấp, trong đó Hạ viện, Thượng viện và Tòa án Tối cao mỗi bên cử ra 5 đại diện. Ủy ban cuối cùng đã bỏ phiếu với tỷ lệ 8 phiếu thuận 7 phiếu chống, trao số phiếu đại cử tri tranh chấp cho Hayes, giúp ông đắc cử tổng thống.

Đảng Dân chủ chỉ chấp nhận kết quả sau khi đảng Cộng hòa đồng ý rút quân còn lại sau Nội chiến khỏi các bang miền Nam. Thỏa hiệp này góp phần dẫn đến thời kỳ phân biệt chủng tộc “Jim Crow”.

Luật Jim Crow, được ban hành trên khắp miền nam và một số bang miền bắc, thể chế hóa những phân biệt về kinh tế, giáo dục và xã hội cho người da màu, phân tách các trường công lập, nơi công cộng, giao thông công cộng, phòng vệ sinh, nhà hàng và bồn nước uống giữa người da trắng và người da màu trong khoảng 80 năm.

George W. Bush (trái) và Al Gore trong cuộc tranh luận năm 2000. Ảnh: NBC.
George W. Bush (trái) và Al Gore trong cuộc tranh luận năm 2000. Ảnh: NBC.

Cuộc bầu cử tổng thống gây tranh cãi gần đây nhất là cuộc đua giữa George W. Bush của đảng Cộng hòa và phó tổng thống khi đó, Al Gore từ đảng Dân chủ. Kết quả chung cuộc được định đoạt bởi 25 phiếu đại cử tri của Florida.

Khi các điểm bỏ phiếu đóng cửa ở Florida, nhiều hãng truyền thông tuyên bố Gore đã thắng bang này một cách dễ dàng. Nhưng khi thêm nhiều phiếu bầu được kiểm vào đêm đó, họ rút lại tuyên bố khi số phiếu của Bush tăng lên. Đến sáng, Bush dẫn trước Gore vài nghìn phiếu.

Chiến dịch của Gore đã yêu cầu các quan chức tại 4 trong số các hạt lớn nhất của Florida kiểm lại phiếu bằng tay. Những lá phiếu được bỏ theo hình thức cử tri đục vào lỗ bên cạnh tên ứng viên. Ba tuần sau Ngày bầu cử, Florida tuyên bố Bush đã thắng với cách biệt 537 phiếu.

Gore nghi ngờ về con số đó và tòa án cấp cao nhất của bang đã ra lệnh kiểm lại hàng nghìn lá phiếu đã bị máy đếm từ chối vì chúng không được đục lỗ hoàn toàn, vẫn còn mẩu giấy nhỏ dính vào lá phiếu.

Tòa án Tối cao Mỹ ra lệnh dừng việc kiểm phiếu này vào ngày 12/12, 6 ngày trước khi cử tri đoàn họp. Tòa ra phán quyết rằng hiến pháp đã bị vi phạm bởi các hạt sử dụng các tiêu chuẩn kiểm phiếu khác nhau.

Cuối cùng, Gore nhận thua, nói rằng ông không muốn đất nước tiếp tục lâm vào cảnh đấu đá đảng phái. Bush trở thành tổng thống thứ 43 của Mỹ và tái đắc cử 4 năm sau đó.

Phương Vũ (Theo Reuters) – Vnexpress

Thế giới

Trung Quốc trúng thầu xây sân bay Campuchia

Đã đăng

 ngày

Bởi

Một công ty Trung Quốc giành hợp đồng thi công hạng mục chính trị giá 405 triệu USD của sân bay quốc tế mới gần thủ đô Phnom Penh.

Tập đoàn Luyện kim Trung Quốc (MCC) giành hợp đồng thiết kế và thi công nằm trong dự án xây dựng sân bay mới gần thủ đô Phnom Penh của Campuchia trị giá 1,5 tỷ USD, Nikkei đưa tin hôm nay. Trung Quốc chi gần như toàn bộ vốn đầu tư cho dự án sân bay này.

Sân bay quốc tế Phnom Penh mới nằm trong chiến lược thúc đẩy du lịch của chính phủ Campuchia. Tuy nhiên, dự án đang bị đặt câu hỏi về tính khả thi dài hạn trong bổi cảnh nhiều dự án khác được lên kế hoạch, bao gồm một khu nghỉ dưỡng mới gần Angkor Wat.

Hợp đồng thiết kế và thi công trị giá 405 triệu USD là chiến thắng quan trọng của MCC. Đây là hợp đồng lớn nhất của MCC năm nay, vượt qua hợp đồng dự án thiết kế và xây dựng Công viên Rừng nhiệt đới Vạn Lịch phía Bắc ở Singapore trị giá gần 192 triệu USD được ký hồi tháng 2.

Phối cảnh sân bay quốc tế mới gần thủ đô Phnom Penh của Campuchia. Đồ họa: Foster&Partners.
Phối cảnh sân bay quốc tế mới gần thủ đô Phnom Penh của Campuchia. Đồ họa: Foster&Partners.

Do Covid-19 làm giảm số dự án nước ngoài, MCC dựa vào các công trình công cộng trong nước để duy trì doanh thu. Nhu cầu nội địa mang lại cho MCC các hợp đồng với tổng trị giá 122 tỷ USD trong 10 tháng đầu năm 2020, tăng 35% so với cùng kỳ năm ngoái.

MCC và các công ty con đang triển khai một số dự án ở Campuchia, bao gồm dự án phát triển ven biển gây tranh cãi do Union Development Group thực hiện. Campuchia gần đây nhận hàng tỷ USD đầu tư công và tư của Trung Quốc, phần lớn trong khuôn khổ chương trình phát triển cơ sở hạ tầng theo Sáng kiến “Vành đai, Con đường” của Chủ tịch Tập Cận Bình.

Sân bay quốc tế Phnom Penh mới rộng khoảng 700 hecta, nằm trong khu dân cư và thương mại với diện tích lên đến khoảng 2.600 hecta. Dự án do Tập đoàn Đầu tư Nước ngoài Campuchia (OCIC) giám sát. OCIC đầu tư 280 triệu vào dự án và nắm 90% cổ phần dự án, Cục Hàng không Dân dụng Campuchia sở hữu 10% còn lại.

Ngoài MCC, các công ty khác tham gia dự án gồm tập đoàn Kỹ thuật Xây dựng Nhà nước Trung Quốc và hãng thiết kế Foster & Partners của Anh. Hợp đồng MCC chiếm khoảng 30% ngân sách dành cho dự án, theo hồ sơ gửi sàn chứng khoán Hong Kong và Thượng Hải tuần trước.

Vị trí sân bay quốc tế mới gần Phnom Penh (đánh dấu đỏ) và sân bay đang vận hành (đánh dấu xanh) ở cửa ngõ thủ đô Campuchia. Đồ họa: Google.
Vị trí sân bay quốc tế mới gần Phnom Penh (đánh dấu đỏ) và sân bay đang vận hành (đánh dấu xanh) ở cửa ngõ thủ đô Campuchia. Đồ họa: Google.

Shanghai Baoye Group, công ty con của MCC, chịu trách nhiệm thi công hạng mục đường băng dài 4.000 m, rộng 60 m, cùng đường lăn, sân đỗ và các cơ sở liên quan. Đây là lần đầu tiên một công ty con của Trung Quốc trúng thầu dự án thi công sân bay toàn diện ở nước ngoài. Hoạt động thi công dự kiến hoàn thành cuối năm 2022.

Ngân hàng Phát triển Trung Quốc cấp phần lớn vốn đầu tư sân bay theo thỏa thuận cho vay được ký năm 2018, dưới sự chứng kiến của Thủ tướng Trung Quốc Lý Khắc Cường và người đồng cấp Campuchia Hun Sen.

Thủ tướng Hun Sen cho biết sân bay mới, dự khiến vận hành giai đoạn đầu năm 2023, là một phần chiến lược tăng cường du lịch của chính phủ Campuchia. Tập đoàn Đầu tư Vân Nam của Trung Quốc chịu trách nhiệm hoàn thiện dự án theo kế hoạch xây dựng – vận hành – chuyển giao, dự kiến giao lại quyền sở hữu sân bay cho chính phủ Campuchia sau 55 năm.

Trong một buổi lễ tại công trường sân bay quốc tế mới hồi tháng 6, Thủ tướng Hun Sen cho biết sân bay quốc tế cũ ở cửa ngõ thủ đô Phnom Penh sẽ phục vụ các chuyến bay nội địa, vận tải hàng hóa đường không, tiếp đón chuyến bay của các phái đoàn nhà nước và quân sự.

Nguyễn Tiến (Theo Nikkei) – Vnexpress

Đọc tiếp

Thế giới

Ba tổng thống Mỹ từng từ chối dự lễ nhậm chức của người kế nhiệm

Đã đăng

 ngày

Bởi

John Quincy Adams, Andrew Johnson và John Adams đã không dự lễ nhậm chức của người kế nhiệm, Trump có thể là tổng thống Mỹ thứ tư trong lịch sử làm điều đó.

Mặc dù Joe Biden đã giành được hơn 300 phiếu đại cử tri và được các hãng truyền thông Mỹ xướng tên là người đắc cử tổng thống, Donald Trump chưa nhận thua và đang thách thức kết quả. Ông nhiều lần viết trên Twitter rằng ông “đã thắng” và cáo buộc có gian lận bầu cử. Đội ngũ của Trump chưa tiến hành quy trình chuyển giao quyền lực cho Biden.

(Từ trái sang) Các tổng thống Mỹ John Quincy Adams, Andrew Johnson và John Adams. Ảnh: Shutterstock.
(Từ trái sang) Các tổng thống Mỹ John Quincy Adams, Andrew Johnson và John Adams. Ảnh: Shutterstock.

Những động thái của Trump làm dấy lên câu hỏi liệu ông có dự lễ nhậm chức của Biden vào ngày 20/1/2021 hay không. Lịch sử Mỹ ghi nhận ba tổng thống cố tình không dự lễ nhậm chức của người kế nhiệm.

Cuộc bầu cử năm 1800 là một trong những cuộc bầu cử “chua chát” nhất trong lịch sử Mỹ. Tổng thống John Adams của đảng Liên bang tái tranh cử nhưng đối thủ là Phó tổng thống của chính ông, Thomas Jefferson từ đảng Dân chủ – Cộng hòa. Điều tồi tệ hơn nữa với Adams là ông làm mất lòng dư luận vì một đạo luật vào năm 1798 về hạn chế hoạt động của công dân nước ngoài, tự do ngôn luận và báo chí.

Trước đó, Adams đã đánh bại Jefferson một cách sít sao trong cuộc bầu cử năm 1796. Theo quy tắc thời này, mỗi đại cử tri bỏ hai phiếu, không có sự phân biệt giữa phiếu bầu cho tổng thống và phó tổng thống. Người nhận được nhiều phiếu nhất trở thành tổng thống còn người có số phiếu đứng thứ hai là phó tổng thống. Vì vậy, Jefferson trở thành phó tướng cho Adams mặc dù họ thuộc hai đảng khác nhau.

Trong cuộc bầu cử năm 1800, đảng Dân chủ – Cộng hòa đề cử Jefferson và Aaron Burr, trong khi đảng Liên bang đề cử Adams và Charles C. Pinckney. Cuối cùng Jefferson và Burr mỗi người giành được 73 phiếu đại cử tri, Adams giành được 65 phiếu còn Pinckney 64 phiếu.

Kết quả hòa giữa Jefferson và Aaron Burr đồng nghĩa với việc Hạ viện là bên quyết định kết quả chung cuộc. Theo Thomas Balcerski, giáo sư tại Đại học bang Eastern Connecticut, trong thời gian đó, quan hệ giữa Adams và Jefferson vẫn khá thân thiện. Jefferson đã ăn tối với vợ chồng Adams tại Nhà Trắng vào tháng một năm đó.

“Thưa ngài, việc định đoạt cuộc bầu cử nằm trong quyền hạn của ngài”, Jefferson nói với Adams vào đầu tháng hai. Nhưng Adams từ chối can thiệp vào cuộc bỏ phiếu tại Hạ viện. Phải mất hơn 30 lượt bỏ phiếu Jefferson mới dành được quá bán số phiếu ở Hạ viện để đắc cử.

Adams đã quyết định không dự lễ nhậm chức của người kế nhiệm, rời thủ đô Washington lúc 4 giờ sáng 4/3/1801. Một số học giả cho rằng Adams làm vậy vì muốn hạ nhiệt căng thẳng chính trị ở thủ đô.

John Quincy Adams, con của John Adams, có nhiều điểm giống bố mình. Ông tranh cử năm 1824 và đối mặt với các đối thủ Andrew Jackson và Henry Clay.

Jackson là đối thủ đáng gờm nhất. Giống như mối quan hệ của cha mình với Jefferson, Quincy Adams từng là đồng minh chính trị của Jackson. Nhưng mối quan hệ của họ nguội lạnh vì cuộc đua vào Nhà Trắng.

Jackson giành được nhiều phiếu đại cử tri và phổ thông hơn nhưng không quá bán. Các đại cử tri ủng hộ Clay sau đó chuyển sang ủng hộ Quincy Adams và Hạ viện đã biểu quyết để ông này đắc cử. Jackson chỉ trích việc này và thề “phục thù” vào năm 1828.

Cuộc bầu cử năm 1828 là màn tái đấu giữa Quincy Adams và Jackson. Lần này, Jackson là người chiến thắng. Giống như cha mình, Quincy Adams đã cố gắng có mối quan hệ thân thiện với người kế nhiệm nhưng Jackson không đáp lại. Quincy Adams gợi ý sử dụng Nhà Trắng cho lễ nhậm chức nhưng Jackson từ chối.

Quincy Adams rời Nhà Trắng vào tối 3/3/1829, một ngày trước lễ nhậm chức của Jackson. Giống như cha mình, ông đã cố ý không dự lễ nhậm chức của người kế vị.

Phó Tổng thống Andrew Johnson thuộc đảng Dân chủ lên nắm quyền sau khi Tổng thống Abraham Lincoln bị ám sát năm 1865. Ông có nhiều động thái cản trở nguyện vọng của các nghị sĩ Cộng hòa, phe chiếm đa số tại quốc hội. Mặc dù khá được lòng dư luận, ông không giành được đề cử của đảng Dân chủ năm 1868 và thậm chí còn bị Hạ viện xem xét bãi nhiệm vì quyết định sa thải bộ trưởng chiến tranh gây tranh cãi.

Tháng 11/1868, tướng Ulysses S. Grant, đối thủ “không đội trời chung” của Johnson, đắc cử tổng thống. Johnson từ chối tham dự lễ nhậm chức của Grant. Thay vào đó, ông ở Nhà Trắng để ký luật. Tương tự, Grant cũng bác bỏ ý tưởng đi cùng xe với Johnson.

Việc Trump có dự lễ nhậm chức của Biden vào tháng 1 năm sau hay không hoàn toàn tùy thuộc vào quyết định của ông. Tuy nhiên, lịch sử cho thấy những tổng thống bị đối thủ “tẩy chay” không dự lễ nhậm chức đều tiếp tục điều hành đất nước một cách thuận lợi, không chỉ trong một mà hai nhiệm kỳ.

Phương Vũ (Theo CNN) – Vnexpress

Đọc tiếp

Thế giới

Ông Tập nói sẽ ‘tích cực cân nhắc’ tham gia CTPPP

Đã đăng

 ngày

Bởi

Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình cho biết sẽ “tích cực cân nhắc” tham gia CTPPP, động thái được cho là có thể nhằm tăng cường hiện diện tại châu Á.
Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình. Ảnh: Xinhua.
Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình. Ảnh: Xinhua.

Phát biểu trong hội nghị trực tuyến Diễn đàn Hợp tác Kinh tế châu Á-Thái Bình Dương (APEC) ngày 20/11, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình cho biết khu vực này phải tiến tới hội nhập kinh tế sâu rộng và khẩn trương xây dựng khu vực thương mại tự do.

Trung Quốc sẽ “tích cực cân nhắc gia nhập Hiệp định Toàn diện và Tiến bộ xuyên Thái Bình Dương”, ông Tập nói, báo hiệu kế hoạch của Trung Quốc về việc đóng vai trò kinh tế lớn hơn trong khu vực.

Hiệp định Toàn diện và Tiến bộ xuyên Thái Bình Dương (CTPPP) đã được 11 nước ký sau khi Mỹ rút khỏi Hiệp định Đối tác xuyên Thái Bình Dương (TPP) dưới thời chính quyền Tổng thống Trump do chính sách “Mỹ trước tiên”.

Chủ tịch Trung Quốc cho biết thêm khu vực châu Á-Thái Bình Dương cần phải kiên quyết bảo vệ chủ nghĩa đa phương, thúc đẩy thương mại tư do và đầu tư. Trước Chủ tịch Tập, người phát ngôn Bộ Thương mại Trung Quốc Cao Phong hôm 19/11 cho biết nước này sẽ có “thái độ cởi mở và tích cực” đối với ý tưởng gia nhập CTPPP.

Ông Tập cũng hoan nghênh Hiệp định Đối tác Toàn diện khu vực (RCEP) giữa 10 nước thành viên ASEAN và 5 đối tác của khối là Trung Quốc, Nhật Bản, Hàn Quốc, Australia và New Zealand ký hồi tuần trước.

TPP được ký hồi tháng 2/2016 tại New Zealand, gồm 12 quốc gia Mỹ, Nhật Bản, Australia, Brunei, Canada, Chile, Malaysia, Mexico, New Zealand, Peru, Singapore và Việt Nam. Sau khi Mỹ rút, 11 quốc gia còn lại đã ký một văn kiện mới là CTPPP về việc thành lập khu vực thương mại tự do vào tháng 3/2018.

Ngọc Ánh (Theo Nikkei) – Vnexpress

Đọc tiếp
Advertisement

Facebook

Advertisement

Tin Nổi bật